Gober sistr ha chugon avaloù

D’ar sadorn 21 a viz Kalañ-Gouiañv o doa tremenet lod ac’hanomp o devezh e Kerherve Gwern a-gaoz gober chugon-avaloù ha sistr get ar skol.

Da gentañ-penn hor boa gwalc’het an avaloù e-raok o maliñ. Un tamm keflusker bihan zo lakaet d’ar velin a-gaoz sikour get hon divrec’higoù ha re hon tud.

Goude hor boa taolet an avaloù malet-se er presouer. Dre fin stardiñ ar maout-presouer e tiver ar chugon-avaloù a-nebeudigoù er sailh. Mat eo da vout evet ! Mes diwallomp a evet re anezhoñ ma ne faot ket deomp tap ar foerell !

Ar marskad a vez graet ag ar pezh a chom er presouer neuze.

 

Ar chugon nend ay ket d’ober chugon-avaloù a vez skuilhet e barrikennoù. Ha tamm-ha-tamm, dre fin berviñ a-barzh, e troay ar sukr da alkool.

Ret e vo neuze leuskel ar CO2 (dioksid karbon a vez graet lies gaz karbonik anezhoñ) da zonet er-maez e-pad un nebeud deizioù da gentañ.

Goude un nebeud sizhuniadoù e vo mat ar sistr da lakaat e boutailhoù. Laosket ‘vo a-barzh ur sachad c’hoazh, dezhoñ da sevel klogorennoù nevez. A pa vo begon en-dro getoñ e vo mat da vout evet !

Pondiwan

 

 Ma c'hazhig  bihan

                       Unnek gwezh

 

      Unnek gwezh ’m eus fariet

      Ha unnek gwezh em eus ouelet

      Unnek gwezh ‘m eus fariet

      Mes m’eus ket bet mouchad ebet !

     Ha setu tapet din ur blez,

     E tip e tap e tralala !

     Rebourset ma laezh àr Meme !

 

      Ha setu tapet din daou vlez,

     ’Moa sachet àr lost kazh Pepe !

 

     Ha setu tapet din tri blez,

     ’Moa graet pipich e man gwele !

 

     Ha setu tapet din pevar blez

     Tennet ma zead àr un depute !

 

     Ha setu tapet din pemp plez,

     Taolioù kreion àr ‘r c’hanape !

 

     Ha setu tapet din c’hwec’h vlez

     Roeget rac’h ma levrioù nevez !

 

     Ha setu tapet din seizh vlez

     Ha torret din ar post-tele !

 

     Ha setu tapet din eizh vlez

     ’lec’h mont d’ar skol me da vale !

 

     Ha setu tapet din nav blez

     'Moa kas an oto da Bloue

 

     Ha setu tapet din dek vlez

     Bountet an tan e ma skol-me !

 

     Setu me bremañ unnek vlez,

     'Skrapet ur bank e-kreiz an deiz !

 

     Setu me tuchant daouzek vlez,

     Mechal pezh sotoni ’rin-me ?

 

                                                                          Ton ha pozioù : Pondiwan

Kanenn ar gevier

Gwelet ’m eus ur pikol madam

’tigor dor Porzh-Loeiz get ur bramm !

  Diskan

Ha gwir a-walc’h eo

Ar pezh ’lâran deoc’h,

Punomp ha dibunomp

Un tamm muioc'h !

Goude ’m eus gwelet ur glujar

’Oa é kardellat ur pezh douar !

’Oa é kardellat ur pezh douar

Ur maen-melin c’hoazh doc’h pep gar !

Gwelet ’m eus ivez un c’hwenenn

’h evet ar mor bras èl un tenn !

Pa oan arru en Arzhanoù

’h oa daou vleiz é skarzhiñ ar c’hraou !                                           

Gi a lâre d’an eil egile :       

- Ni ’skarzhay-ni an tachad-se !

Pa oan arru é Montroulez

’h oa teir buoc’h é tebriñ kignez !

Gi a lâre lan o begoù :      

- Tuchant hor bo-ni droug-bo’lloù !

A pa oan arru e Pondi

’h oa deñved é tañsal hardizh !

Ha gi ’lâre en o c’hanenn :

- Dait genomp-ni ’barzh ar gerlenn ! 

                    

Ton : Pondiwan

Pozioù : hengounel (nemet 8&9&10 : Pondiwan)

 

 

Devezh an Taboulin

En arbenn ag ar gouelioù savet da Gerlenn Pondi e miz Kalañ-Gouiañv hor boa kemeret perzh e Devezh an Taboulin. Setu ar pezh a oa bet savet deomp.

 

Daoustoc’h mah ouiit anv kement benveg a welit aze ?

                                                                                        

An erer meur

 

Stummet on get an erer meur a-c’houde un tamm mat 'zo. Chom a ran atav boemet seul gwezh ma welan unan. Me ‘vourra en e feson da nijal. Me ’vourra ivez é sellet doc’htoñ e jiboesaat. 

Beviñ a ra an erer meur e menezioù Eurazia hag ivez e Amerika an Nort. Brav ha bras eo an erer meur : gellet a ra monet betak 2,50m a ledanded a pa vez dispak-kaer e zivaskell. 

Get e bigos kromm e farda didruez àr e breizh : konifled, gadon, huneganed, evned a bep sort, gavred-menez, yourc’hed, bouc’hed-menez, broc’hed, erminiged, kaerelled...

Sevel a raont o neizhioù doc’h tor ar menez peotramant c’hoazh er gwez a-wezhadoù. Daou ererig d’ar liesañ, tri meur a wezh, a zay er-maez anezhe.                                                                                                                                                

 

Ma c’honiflig

Ur gonifl am eus er gêr : Luciole a vez graet anezhi. Gwenn-tout eo. Beviñ a ra en ur gavidell hag a zo etre ar salon hag ar gegin.

Meur a wezh e vez tennet er-maez a he loj. Redek a ra neuze e pep lec'h en ti, ha gober a ra sotonioù ivez a-wezhioù. Un taol he doa chaket orjalenn ar pellgomzer ha ne oa ket mui moaiand da bellgomz ken. Taeret-ruz e oa ma zud m’er lâr deoc’h !   

Skloufik a-walc'h eo a-hend-arall : debriñ a ra karot, salad, mais sec'h, foenn ha del kaol. 

Nolwenn

                                                                                                                                                                           

Filmoù Hayao Miyazaki

Ar c'hastell en oabr

Istoer ur plac'hig eo, anvet Shita, hag he deus un dro-c'hoûg hag a za a Laputa, ur c'hastell er c'houmoul.

Un deiz m'ema Shita en ur c'harr-nij ema lakaet o c'hrabanoù àrnezhoñ get morlaeron an oabr. Neuze e tigor Shita ar fenestr hag e strimp er-maez. Èl mah oa é krapiñ àr un orjalenn setu hi aet ha kouezhel ha faganet. Krogiñ a ra he zro-c'hoûg neuze da lugerniñ ha kouezhel a ra bremañ difonn-difonn. Diskenn a ra mod-se betak ur gêr ma vez gwelet get ur paotr anvet Pazu…

Ma ’peus c'hoant da ouiet hiroc'h, n'ho peus nemet monet da welet ar film !

 

Beaj Chihiro

Chihiro zo ur plac'hig hag he deus dilojet get he familh. Monet a raont get o hent betak ur c'hoad mes en em vanket o deus : ne oa ket an hent mat ! Derc’hel a raont memestra hag arru a raont get ur riboul. Heuli a ra Chihiro he zud na bout ne faote ket dezhi. E penn ar riboul eh eus ur prad hag e lost ar prad tier-debriñ hag a gennig boued er-maez.

Tud Chihiro a zebr un tamm mes kavout a ra gwell Chihiro monet d'ober un droiad. En un taol e wel ur paotr hag a lâr dezhi monet kuit ac’hanese. Neuze eh a betak he zud mes daet int da vout moc'h ! Monet a ra kuit, spontet. Ur paotr, anvet Haku a ya d'he gwelet, a lâr dezhi monet àr ar pont. Monet a raont neuze ha gwelet a ra Chihiro unan iskis. Derc'hel a ra get hent...

Sur a-walc'h ho peus c'hoant da ouiet ar pezh a zegouezhay àr-lerc'h ? Kerzhit da welet ar film neuze ! 

 Ma amezeg Totoro

Div blac'h vihan eo Mei, 4 blez dezhi ha Satsuki, 9 blez. Un deiz eh aont kuit ag ar gêr evit monet àr ar maezoù get ozad. Ur wezh arru er gêr eh a ar merc'hed d'ar lein hag e kavont loened farsus, duardezed a vez graet anezhe ha ne vourront ket tamm a-grenn ag ar gouloù anezhe.

An devezh kentañ a dremen mat hag an eil devezh eh a Satsuki d'ar skol a pand a he zad da labourat. An enderv-se e kav Mei loened er liorzh. Heuli a ra ar loened-se hag en em gavout a ra get un hent-kuzh. Heuli a ra an hent hag e penn anezhoñ e wel un dra bennak iskis. En touchiñ a ra. Fichal a ra. A-benn ar fin en em astenn Mei ha gwelet a ra ur loen bras. Krapiñ a ra Mei àr ar loen hag e c'houlenn piv eo. Hennañ a respont dezhi ema Totoro…

Ma ‘peus c'hoant da ouiet penaos e troy an traoù, kerzhit da welet ar film !

                                                                                                           Ilan

 

 

  Livaj àr gwer

Bourriñ a ran bras ag an arzoù-kaer  ha dreist-holl ag ar livaj àr gwer. Setu penaos e vez graet :

A-gomañs ema ret deoc’h kaout ur c’hreion paper, ur follenn wenn, ur blakenn gwer, un tubad livaj sern ha livaj graet tre evit ar gwer.

 

Da gentan-rac'h e tresit un dra bennak àr ho follenn. Àr-lerc’h e pegit ar follenn-se get scotch edan ar blakenn gwer. Get ar livaj sern e tresit trolinenn an dresadenn en-dro. Diwallit ! Ne faot ket laoskel toull ebet, mod-arall e viray ar livaj àr-lerc’h. Laoskit da sec'hiñ e-pad un herradig. Ur wezh sec'h e c’hellit liviñ ho tresadenn, en ur bigosat ar gwer get ho parr-liviñ. Laoskit da sec’hiñ hag achu eo !

                                                                                                                                               Aimée